Chuối là một loại cây ăn quả, được trồng phổ biến ở khắp nơi trong cả nước, hầu như ở khuôn viên các gia đình nông dân Việt Nam đều có trồng một vài bụi chuối. Nhiều người lập trang trại chuyên canh cây chuối lấy trái cho hiệu quả khá cao, trái chuối là sản phẩm chính, ngoài ra còn hoa chuối (bắp chuối) và lá chuối, cuống lá chuối đều đem lại thu nhập cho người trồng chuối. Cây chuối chưa trổ bông ra trái, còn dùng làm thức ăn thay rau xanh rất tốt, nhưng phải tuỳ từng loại chuối mới dùng cây và hoa (bắp) làm rau được, như chuối hột, chuối sứ, chuối chà bột. Các loại chuối khác thân cây và bắp chuối có vị chát, đắng khó ăn.

Tôi có thời gian công tác và chung sống với đồng bào dân tộc vùng Tây Bắc, nhiều nơi không có chợ, hoặc chợ ở rất xa phải đi bộ cả ngày mới tới, đồng bào không có tập quán trồng rau xanh, hàng ngày chỉ hái rau rừng cho bữa ăn. Mùa mưa kéo dài, cả ngày không đi rừng được, đồng bào lấy cây chuối sứ trồng gần nhà thái ra làm rau xanh, xiêm xanh chế biến nhiều món, nhưng chủ yếu là ăn sống rất ngon. Hiện nay loại chuối sứ xanh thân cây cao to, nhiều trái trên một buồng (quài), năng suất cao đang được trồng phổ biến ở nhiều nơi. Loại chuối này đẻ con rất nhiều, phải thường xuyên bứng tỉa bỏ bớt thì bụi chuối mới phát triển tốt, những cây chuối tỉa bỏ còn trong giai đoạn mầm măng, sử dụng làm rau xanh rất tốt. Những măng chuối tỉa bỏ đem bóc bỏ lớp thân bên ngoài, lấy phần lõi vừa ăn, chế biến thành các món ăn khá ngon. Dễ làm nhất là xắt ngang từng lát cho vào thau nước sạch, dùng tay hay que đũa khuấy đều lấy bỏ bớt tơ, sau đó muối chua hoặc trộn gỏi ăn liền, hay ăn sống thay rau xanh rất ngon. Muối chua thì xắt lát dày độ một đốt ngón tay, xắt hơi xéo như hình bầu dục, ăn sống thì lát thật mỏng, làm gỏi sắt mỏng hoặc cắt khúc dài độ một ngón tay rồi chẻ nhỏ, nhưng chỉ trộn không nên bóp. Phần củ măng chuối thái sợi nhỏ xào với thịt lươn, hay xốt cà chua hoặc chế biến thành nhiều món ăn khác thay rau xanh. Tôi thường xuyên ăn các món ăn từ măng chuối, chủ yếu là ăn sống và muối chua, cảm thấy rất có lợi cho hệ tiêu hoá và khỏi hẳn bệnh táo bón. Đặc biệt rau chế biến từ măng chuối hột, chuối sứ không độc hại, khi ăn cảm giác vị ngọt, mát, rất mềm, người già, trẻ em và những người răng yếu đều ăn tốt.

Nếu trồng với diện tích nhiều có thể khai thác để kinh doanh như mặt hàng rau sạch, chất lượng cao.

HIỀN LƯƠNG