Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn, từ đầu năm 2016 đến nay, toàn tỉnh đã xảy ra hàng chục vụ cháy rừng, trong đó có 11 vụ cháy rừng có diện tích lớn (chủ yếu xảy ra ở Khu rừng phòng hộ Dầu Tiếng), với tổng diện tích rừng tự nhiên bị cháy gần 42 ha, mức độ thiệt hại gần như 100% thảm thực vật dưới tán rừng, cây tái sinh và một số cây rừng nhỏ hiện hữu.

Khu rừng phòng hộ Dầu Tiếng bị cháy khô.

Cụ thể, tại Khu rừng phòng hộ Dầu Tiếng, từ ngày nghỉ Tết nguyên đán Bính Thân năm 2016 đến nay, hầu như ngày nào cũng có các vụ cháy lớn, nhỏ xảy ra. Ngày 23.2, qua ghi nhận thực tế tại Khu rừng phòng hộ Dầu Tiếng cho thấy hình ảnh khu rừng bị cháy trên diện rộng, những cây rừng có đường kính từ 0,1 đến 0,3 mét bị cháy xém đứng trơ gốc, những thảm xanh thực vật biến mất không còn, chỉ còn những làn khói trắng bốc lên từ những thân cây khô vẫn còn âm ỉ cháy, càng cho thấy rõ hiện trạng cây rừng bị tàn phá nặng nề.

Nguyên nhân các vụ cháy được ngành chuyên môn xác định, chủ yếu do một số đối tượng có đất sản xuất ven rừng lợi dụng thời tiết nắng nóng, dễ cháy cố ý đốt để lấn chiếm, tái chiếm đất rừng trồng mì; một số lý do khác như người dân thiếu ý thức còn nấu ăn tại rừng, vào rừng bỏ tàn thuốc bừa bãi, dùng lửa nung khói bắt ong mật đã vô tình làm cháy lan ra diện rộng.

Mặc khác, do Ban quản lý Khu rừng phòng hộ Dầu Tiếng chưa xây dựng được kế hoạch phối hợp phòng cháy chữa cháy rừng với chính quyền địa phương, nên khi xảy ra cháy rừng không có lực lượng hỗ trợ kịp thời; chưa thực hiện tốt phương châm bốn tại chỗ; lực lượng bảo vệ bố trí mỏng tại khu vực trọng điểm cháy; không có chòi canh gác rừng trên cao nhằm phát hiện đám cháy kịp thời; bố trí dụng cụ chữa cháy, nguồn nước chưa đảm bảo đủ để chữa cháy; chưa hình thành đường băng cản lửa… nên khi xảy ra cháy kèm theo gió lớn, đám cháy sẽ lan ra diện rộng rất nhanh, không thể cứu chữa kịp.

Bàn về các giải pháp cấp bách để phòng chống cháy rừng như hiện nay, ông Tạ Văn Đáo- Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm Tây Ninh cho rằng, việc cần thiết trước mắt là cho gắn biển cấm hạn chế ra vào rừng tại các đường mòn, lối mở đối với một số đối tượng không có trách nhiệm; nếu vào rừng phải có lý do chính đáng và báo ngành chức năng biết để kiểm soát, như thế sẽ hạn chế được rất nhiều các nguy cơ cháy rừng không đáng có.

Lực lượng bảo vệ rừng dập tắt ngọn lửa còn âm ỉ ở các gốc cây khô sau khi khu rừng bị cháy.

Riêng ông Võ Đức Trong- Giám đốc Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn Tây Ninh yêu cầu các lực lượng tại địa phương nên hỗ trợ tích cực với ngành chuyên môn trong công tác bảo vệ, phòng chống cháy rừng tại chỗ; huy động kịp thời lực lượng hỗ trợ khi có cháy xảy ra, tránh trường hợp cháy càng lâu thiệt hại sẽ càng lớn; đồng thời kiến nghị lực lượng công an hãy quyết liệt vào cuộc, điều tra, mật phục tìm ra các đối tượng gây ra các vụ cháy, tăng cường xử lý hình sự các đối tượng cố ý chống phá nhằm đủ sức răn đe.

Nhằm ngăn chặn kịp thời các vụ cháy rừng xảy ra liên tiếp như hiện nay, Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Văn Tân yêu cầu các ngành chức năng cần tăng cường lực lượng tuần tra kiểm soát trên các địa bàn trọng điểm suốt ngày đêm, để ứng phó, ngăn chặn kịp thời; song song đó tổ chức vận động tuyên truyền đến người dân ở xung quanh các khu vực trọng điểm nâng cao ý thức trong việc sử dụng lửa và tố giác với ngành chức năng khi phát hiện đám cháy hoặc đối tượng khả nghi ra vào rừng; tiếp tục thực hiện tốt phương châm 4 tại chỗ, bố trí thêm lực lượng, phương tiện, dụng cụ chữa cháy tại các nơi trọng điểm có nguy cơ cháy rừng cao để kịp thời phát hiện, ngăn chặn, chữa cháy có hiệu quả.

Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Tây Ninh có trên 41.000 ha rừng các loại, gồm rừng tự nhiên và rừng trồng; có 39 tổ, đội phòng chống cháy rừng, với 420 người tại chỗ trực cháy 24/24 giờ; lực lượng phối hợp hỗ trợ 529 người và các dụng cụ phòng cháy chữa cháy tại chỗ được bố trí sẵn sàng ứng cứu khi có cháy rừng xảy ra. Tuy nhiên, hiện thời tiết đang bước vào cao điểm của mùa khô, khi đã nhiều ngày không mưa, nắng nóng gay gắt kéo dài, nên nguy cơ cháy rừng được xác định đang ở cấp V (cấp cực kỳ nguy hiểm), đòi hỏi toàn xã hội nâng cao ý thức, cảnh giác bảo vệ rừng, giữ gìn “lá phổi xanh” của cộng đồng.

T.P