Lão ông 64 tuổi này giới thiệu: "Đây là những chiếc máy dùng để tỉa đậu phộng, máy đào lỗ trồng cây thuốc lá và một số cây trồng khác do tôi chế tạo".

Ông Hường kể, từ thực tế lao động trên đồng ruộng trong những năm gầy đây, ông quyết tâm nghiên cứu chế tạo ra những chiếc máy chuyên dùng này. Gia đình ông cũng như hàng trăm hộ dân khác ở vùng nông thôn Truông Mít bao đời nay kiếm sống nhờ vào cây lúa, hạt đậu.

Khoảng mười năm nay, nhiều khu công nghiệp trong và ngoài tỉnh hình thành, hầu hết thanh niên nam, nữ ở địa phương rời bỏ ruộng đồng, vào xí nghiệp làm công nhân. Vì vậy, mỗi khi đến kỳ xuống giống hay thu hoạch vụ mùa, nhà nông tìm công lao động rất khó, tiền thuê lao động cũng tăng cao làm cho chi phí thu hoạch tăng, khiến nông dân suốt ngày lao động quần quật trên đồng ruộng nhưng vẫn khó thoát khỏi cảnh nghèo. 

Lão nông Lê Văn Hường bên chiếc máy cắt hàng và bón phân cho cây bắp.

Từ thực tế đó thôi thúc ông tìm cách chế tạo máy móc để thay thế sức người trên đồng.

Ông Hường tìm mua chiếc máy xới tay, về nhà tháo bỏ hai bánh xe của máy rồi nghiên cứu chế tạo một trục lăn thay thế. Mỗi bên trục ông hàn vào ba vòng tròn bằng sắt. Vòng tròn ngoài cùng để trơn, có tác dụng như bánh xe. Hai vòng tròn còn lại, trên mỗi vòng, ông hàn vào 6 đầu chày bằng sắt theo hình vòng tròn. Mỗi đầu chày có kích thước to bằng cổ tay người lớn.

Sau khi đất ruộng đã được cày xới tơi xốp, ông điều khiển chiếc máy chày lỗ di chuyển trên đồng. Các đầu chày lần lượt "ấn" xuống, tạo thành những lỗ đều đặn trên mặt ruộng. Một vài nhân công đi theo sau gieo hạt đậu giống xuống những lỗ máy đã chày. Cuối cùng, ông điều khiển chiếc máy cày chạy theo sau, dùng chảo sắt "cắt rò", đồng thời lấp đất và các lỗ đậu.

Ông Hường cho biết, trung bình mỗi ngày chiếc máy chày lỗ gieo hạt đậu của ông tỉa được 3 ha, tiết kiệm chi phí từ 30- 40% so với cách thuê nhân công cuốc lỗ tỉa đậu. Đó là chưa kể, tỉa đậu bằng máy sẽ giúp các lỗ đậu có khoảng cách, độ sâu đồng đều nhau, tạo điều kiện cho đậu nẩy mầm đồng nhất, dễ chăm sóc, dễ xử lý cỏ dại và năng suất ổn định hơn so với cách làm truyền thống.

Chi phí chế tạo bộ phận trỉa đậu bằng máy chỉ tốn khoảng 10 triệu đồng. Nhờ giá thành rẻ, phù hợp với khả năng của nông dân, nên sau khi ông chế tạo và áp dụng thành công bộ phận tỉa đậu này, đến nay, đã có nhiều nông dân trong và ngoài huyện đặt mua về sử dụng.

Không những chế tạo thành công máy chày lỗ gieo hạt đậu, lão nông này còn cho "ra lò" chiếc máy đào lỗ trồng cây thuốc lá, trồng khoai mì v.v...

Với chiếc máy này, ông dùng máy nổ D8 của Việt Nam sản xuất, gắn vào sườn máy xới tay C5 do Nhật Bản sản xuất và sử dụng hai bánh xe máy cày loại nhỏ. Sau đó, ông chế tạo một "lưỡi cuốc tai tượng" có cán bằng sắt gắn vào trục máy. Khi chiếc máy xới này chạy trên mặt ruộng tơi xốp thì sẽ tự động cuốc lỗ trên đó. Khoảng cách giữa các lỗ dày hay thưa đều dễ dàng điều chỉnh cho phù hợp với từng loại cây trồng. Sử dụng máy này, ông tiết kiệm được phân nửa chi phí so với thuê nhân công lao động trên đồng.

Ngoài việc bán cho nhiều nông dân ở các huyện Dương Minh Châu, Bến Cầu, ông còn bán được máy cho một đơn vị của nước Lào. "Có một công ty ở Lào đặt mua một số máy này. Tôi đã bán xong và được họ rước qua Lào một tuần lễ để hướng dẫn vận hành", ông Hường khoe.

Hai công trình sáng tạo của ông được anh Trần Thanh Lâu- Chủ tịch Hội Nông dân xã Truông Mít biên soạn thành đề tài, giải pháp, tham dự Hội thi sáng tạo khoa học và kỹ thuật tỉnh Tây Ninh lần thứ 9 năm 2014- 2015, đạt hai giải khuyến khích.

Ông Võ Thành Lập- Phó trưởng Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy trao giải khuyến khích Hội thi sáng tạo khoa học và kỹ thuật tỉnh Tây Ninh năm 2014- 2015 cho ông Lê Văn Hường.

Ông Hường cho biết thêm, ngoài những chiếc máy kể trên, ông còn chế tạo thành công một số máy khác như máy phát gốc rạ và trục bùn để sạ lúa, máy cắt hàng và bón phân cho cây bắp.

Điều khiến nhiều người ngạc nhiên là chủ nhân của những công trình sáng tạo này không phải là kỹ sư cơ khí hay người có trình độ học vấn cao, mà chỉ là một nông dân mới học hết lớp 5 trường làng.

Ông Hường bộc bạch, trước năm 1975, ông chỉ học hết lớp 5 rồi nghỉ. Đến năm 18 tuổi, ông tìm đến gara Tân Hiệp Thành ở thị xã Tây Ninh (nay là TP.Tây Ninh) học nghề sửa máy cày. Sau ba năm miệt mài học tập, ông biết khá nhiều về máy móc nông nghiệp. Sau ngày miền Nam giải phóng, ông xuống Thủ Đức (TP.Hồ Chí Minh) làm nghề sửa chữa cơ khí được ba năm. Vì điều kiện sức khỏe không tốt, ông Hường trở về quê nhà làm nghề nông.

Trước tình trạng ngày càng khan hiếm nhân công trên đồng ruộng, ông Hường nhớ tới những kiến thức và kinh nghiệm của mình đã tích lũy được trong lĩnh vực cơ khí, liền đem ra áp dụng chế tạo những máy móc nông nghiệp để thay thế sức người.

Lão nông này chia sẻ: để chế tạo được các máy này là cả một quá trình gian nan. Mỗi một bộ phận máy ông phải làm từ 2- 3 năm mới thành công. Ông vẽ thiết kế xong, đi mua sắt, đem ra tiệm cơ khí thuê thợ thi công, sau đó lắp vào cho hoạt động thử nghiệm trên đồng ruộng. Bộ phận nào không đạt yêu cầu, ông phải thiết kế lại.

Có lúc hết kinh phí, ông bán 2 chỉ vàng- gia tài lớn nhất của gia đình- hoặc đi vay mượn tiền để đầu tư vào chế tạo máy móc. "Tuy có cực khổ, tốn kém, nhưng bây giờ thấy máy của mình được nhiều người sử dụng, tôi vui lắm", lão nông cười khà khà trước lúc chia tay chúng tôi. 

Đại Dương