Hỏi: Nữ, 34 tuổi, công chức, sức khoẻ bình thường. Một tuần nay tôi đau bụng rất khó chịu, vùng đau ở khu vực gần mỏ ác. Đau gần như liên tục nhưng đau nhất là vào buổi tối, lúc ợ hơi thì thấy dễ chịu một chút, đau lan cả ra sau lưng. Có phải tôi bị bệnh dạ dày?

Lê Th. H. (An Bình, Châu Thành)

Đáp: Rất có khả năng bạn bị viêm loét dạ dày. Biểu hiện của bệnh là thường đau, có cảm giác nóng vùng thượng vị và sau xương ức khởi phát do thức ăn, một số thức ăn không dung nạp như thức ăn chiên, cay, mỡ, cà phê, rượu... Khi ăn uống thiếu điều độ, tâm trạng lo âu, căng thẳng hoặc sử dụng dài hạn các loại thuốc kháng viêm, giảm đau, có khi trầm trọng thêm vào các đợt cúm ho, phải uống thuốc kháng sinh, hoặc khi bị mất ngủ, chịu áp lực công việc căng thẳng, stress, có khuynh hướng làm cho dạ dày tiết nhiều acid hơn. Điều này dẫn đến viêm loét dạ dày. Bệnh thường có những triệu chứng như khó tiêu hoá, đầy bụng, đau vùng thượng vị, ợ hơi, ợ chua…

Điều trị:

Chế độ ăn uống nghỉ ngơi: Nằm đầu cao, giảm trọng lượng cơ thể, tránh lao động nặng, nên ăn nhẹ, đặc biệt vào ban đêm, không hút thuốc lá, tránh các thức ăn kích thích và khó tiêu. Người bệnh cần chia nhỏ các bữa ăn trong ngày, từ 5 đến 6 bữa /ngày. Điều này giúp giảm thiểu cảm giác căng của dạ dày và giảm tiết acid của dạ dày. Lưu ý ăn uống đều đặn, không ăn quá no hoặc bụng quá đói để dạ dày luôn có thức ăn và trung hoà acid giúp giảm cơn đau.

Nên ưu tiên nhóm thực phẩm tinh bột như cơm, bột mì, bột năng, bánh hoặc gạo nếp… Chúng có tác dụng giảm tiết dịch vị, dễ thẩm thấu qua niêm mạc dạ dày. Uống thêm sữa, trứng để cung cấp nguồn chất đạm giúp trung hoà acid. Ngoài ra, lượng chất béo có trong nhóm thực phẩm này có tác dụng ức chế việc tiết dịch dạ dày, gia tăng thời gian lưu trữ thức ăn. Thức ăn phải chế biến mềm, nhừ đồng thời nên ăn chậm, nhai kỹ để giảm bớt áp lực cho dạ dày.

Cần tránh: Thức ăn quá nóng hoặc lạnh, trà, cà phê đậm, rượu, thuốc lá, tiêu, ớt, giấm, mù tạt, sữa chua, hoa quả chua, dưa chua cà muối, thức ăn lên men như tương, chao, mắm. Cũng nên tránh các loại thực phẩm sống, thô, cứng, chứa nhiều chất xơ như đậu đỗ, gạo lứt, một số loại rau trái.

Thuốc: Có thể dùng các thuốc điều chỉnh vận động dạ dày ruột như: Débridat uống ngày 3 viên, hay Primperan 10mg uống ngày 3 viên, Motilium M viên 10 mg uống 3 – 4 viên/ngày. Uống kết hợp thuốc giảm tiết dạ dày như: Ranitidin, Famotidin, Omeprazol kèm các thuốc băng xe niêm mạc dạ dày như Trymo, Denol...

Tuy nhiên đau bụng, đặc biệt đau vùng thượng vị (vùng trên rốn và dưới xương ức), còn là triệu chứng khá phổ biến trong các bệnh thông thường. Do vậy, nếu đau vùng thượng vị kéo dài hơn 2 tuần nên nhờ một bác sĩ nội khoa kiểm tra, điều trị đúng nguyên nhân và theo dõi diễn tiến.

Bs Lê Trung Ngân