Thực phẩm mùa Tết: Còn đó nỗi lo

Cập nhật ngày: 13/01/2012 - 11:28

Như tin đã đưa, vừa qua, đoàn kiểm tra liên ngành vệ sinh an toàn thực phẩm (VSATTP) của tỉnh đã tiến hành thanh kiểm tra các cơ sở chế biến, kinh doanh thực phẩm- đặc biệt là các mặt hàng trọng điểm mùa Tết trong toàn tỉnh (từ ngày 3 đến 18.1). Qua đó, nổi lên một số vấn đề đáng lo ngại, ảnh hưởng xấu đến lợi ích, sức khoẻ của người tiêu dùng. Điều đáng nói, đó là những vấn đề hoàn toàn không mới nhưng vẫn chưa được xử lý triệt để.

Kiểm tra hàng hoá tại siêu thị Co.op Mart

Tại Thị xã, qua kiểm tra 5 cơ sở và siêu thị Co.op Mart, đoàn đã phát hiện quá nửa số đó vi phạm, phải lập biên bản xử phạt hành chính, tạm giữ giấy phép kinh doanh. Theo quan sát của phóng viên báo, những cơ sở sản xuất nhỏ lẻ thường có tâm lý đối phó chứ chưa thật sự chú trọng các nguyên tắc bảo đảm vệ sinh. Có chủ cơ sở đưa ra những lời giải thích, biện minh rất khó chấp nhận. Như cơ sở sản xuất nem Huế tại ấp Tân Hoà, xã Tân Bình (Thị xã), trả lời câu hỏi của đoàn kiểm tra về nguồn nước sử dụng chế biến thực phẩm, chủ cơ sở này tỏ ra khá quanh co, mập mờ, khi đoàn yêu cầu cho xem bằng chứng chứng nhận nguồn nước sạch, bà nói “Hoá đơn tiền nước tôi đã… vứt bỏ sau khi đóng tiền mỗi tháng”. Bà lại giải thích thêm: “Chúng tôi cũng ít sử dụng nước lắm, chủ yếu chỉ rửa… da, chứ thịt thì rất ít rửa. Vì rửa nhiều làm nem sẽ không ngon”. Trả lời về việc gói nem ngay sàn nhà, bà nói phải như vậy vì nếu để trên bàn mà gói sẽ không có “thế”, nem không chắc, không ngon, chỉ cần sàn nhà sạch sẽ là được (!) Theo các thành viên trong đoàn kiểm tra, cơ sở này đã từng được nhắc nhở về điều này nhưng tình trạng vẫn y như cũ.

Tại một cơ sở sản xuất bánh tráng muối ở ấp Trâm Vàng, xã Thanh Phước (Gò Dầu), chúng tôi chứng kiến cả đống bánh tráng đủ màu sắc được đổ ra trên những tấm bạt trải ngay trên sàn nhà. Các công nhân vô tư ngồi đóng gói không hề có găng tay. Bên cạnh đó còn có gần chục bao bánh tráng đã qua chế biến, chờ vô bao bì thành phẩm cũng chất dưới sàn nhà ngay lối đi. Tại một đại lý chuyên cung cấp hải sản đông lạnh ở khu vực chợ Thị xã, đa số sản phẩm được bày bán ở đây đều không chứng nhận được nguồn gốc nhập hàng, nhiều sản phẩm đóng gói trong những bao bì không có một hàng chữ tiếng Việt nào, chủ cơ sở giải thích: “Sau khi nhập hàng, bao bì, thùng xốp có nhãn hiệu, chúng tôi đã… bán ve chai hết”- câu trả lời khó đem lại cảm giác yên tâm cho người nghe.

“Sản phẩm của chúng em thì cũng như nhau cả, chỉ khác về tên gọi nên chúng em chỉ công bố một sản phẩm”. Đây lại là lời lý giải của chủ một cơ sở sản xuất chả lụa ở ấp Bình Trung, xã Bình Minh (Thị xã) khi nói về chả lụa và bò viên. Một chủ cơ sở sản xuất chả lụa khác cũng tại địa phương này tỏ ra xuề xoà khi nói về hạn sử dụng của sản phẩm mình làm ra: “Chúng em chỉ mới sản xuất hàng, chưa đi kiểm định nên cũng chưa xác định hạn sử dụng là bao nhiêu ngày!” (vậy mà vẫn bán ra thị trường mỗi ngày). Nhiều chủ cơ sở cũng rất “hồn nhiên” khi cho rằng cơ sở sản xuất nhỏ và chỉ lấy nguyên liệu chủ yếu ở “mối quen” nên không cần hợp đồng chứng nhận có hợp chuẩn vệ sinh hay không. Tất nhiên đây sẽ là nguy cơ gây tổn hại không chỉ cho người tiêu dùng mà cả người sản xuất nếu không may có sự cố xảy ra. 

Việc vi phạm các quy định về công bố sản phẩm, nhãn mác, hạn sử dụng của sản phẩm cũng là những lỗi phổ biến. Các loại nguyên liệu, sản phẩm trôi nổi hiện vẫn còn phổ biến trong hoạt động kinh doanh, sản xuất. Không thể yên tâm khi mỗi ngày những cơ sở chưa đáp ứng được các tiêu chuẩn về VSATTP mà vẫn tung hàng ra thị trường với số lượng không hề nhỏ. Theo các chủ cơ sở này thì sản phẩm của họ chủ yếu bỏ mối cho những quán ăn bình dân, xe bánh mì dạo… những loại hình kinh doanh thực phẩm đáng phải âu lo về việc bảo vệ lợi ích của người tiêu dùng.

Bánh tráng sản xuất... ngay sàn nhà

Đối với những cơ sở vi phạm, đoàn kiểm tra đã tiến hành lập biên bản xử phạt, thu giữ giấy phép kinh doanh, niêm phong hàng hoá, yêu cầu ngưng sản xuất. Nhưng dường như mức phạt hiện hành đối với các hành vi vi phạm trong lĩnh vực này chưa đủ sức răn đe. Có vẻ như nhiều cơ sở coi chuyện bị xử phạt là… bình thường. Và các chiêu đối phó luôn được họ áp dụng khi có đoàn kiểm tra đến.

Thời gian qua, trên các phương tiện truyền thông có hàng loạt thông tin về các loại thực phẩm bẩn khiến cho người tiêu dùng vô cùng hoang mang lo lắng, nhưng chưa biết lựa chọn thế nào cho đúng để bảo vệ sức khoẻ cho bản thân và gia đình mình một cách tốt nhất khi đứng trước một rừng hàng hoá thực phẩm “chẳng biết đâu mà lần”.

Tết Nguyên đán đang rất gần, những mặt hàng thiết yếu như bánh, mứt, rượu bia, nước ngọt, các sản phẩm từ thịt như lạp xưởng, chả lụa… đang là lựa chọn của không ít người tiêu dùng. Nhưng liệu trên thị trường có bao nhiêu sản phẩm đủ tiêu chuẩn chất lượng đảm bảo VSATTP để mọi người có thể an tâm? Điều này không chỉ trông chờ vào biện pháp nghiêm khắc của các nhà quản lý, mà còn phải dựa vào sự thông thái của chính người tiêu dùng để đừng tự rước hoạ vào thân khi mua nhầm những loại thực phẩm không an toàn.

NGÔ TUYẾT