Động lực bứt phá cho xuất khẩu

Khẳng định vị thế địa phương năng động

Bà Châu Thị Lệ - Phó Giám đốc Sở Công Thương, cho biết, hoạt động XNK trong năm 2025 đạt kết quả tích cực, tăng so với cùng kỳ, phản ánh sức cạnh tranh và khả năng hội nhập ngày càng tăng của nền kinh tế tỉnh. Với sự tham gia của hơn 1.800 DN, XNK qua 130 quốc gia, vùng, lãnh thổ đã đưa tỉnh Tây Ninh nằm trong top 10 XNK của cả nước.

Tổng kim ngạch XNK của các DN trên địa bàn tỉnh năm 2025 đạt 31,4 tỉ USD, tăng 12,7% so với năm 2024 và chiếm 3,5% tỷ trọng XNK của cả nước. Trong đó, xuất khẩu là 17,8 tỉ USD, đạt 100,29% kế hoạch, tăng 10,6%; nhập khẩu đạt 13,62 tỉ USD, đạt 108,95% kế hoạch, tăng 15,5% so cùng kỳ. Quy mô, tốc độ tăng trưởng và độ mở của nền kinh tế tiếp tục được cải thiện, góp phần đưa Tây Ninh trở thành điểm sáng trong bức tranh thương mại của cả nước.

Cơ cấu mặt hàng xuất khẩu của tỉnh tập trung vào các nhóm ngành công nghiệp chế biến, chế tạo - lĩnh vực được xác định là động lực then chốt cho tăng trưởng bền vững. Trong đó, dệt may đạt hơn 3 tỉ USD; giày dép các loại gần 2 tỉ USD; phương tiện vận tải và phụ tùng đạt 1,42 tỉ USD; máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng hơn 1 tỉ USD; cùng nhiều nhóm hàng khác như xơ sợi dệt, túi xách, sắt thép… tiếp tục giữ vững thị phần tại các thị trường trọng điểm.

Về thị trường xuất khẩu, Hoa Kỳ tiếp tục là đối tác lớn nhất của tỉnh với kim ngạch 5,78 tỉ USD; Trung Quốc đứng thứ hai với 2,29 tỉ USD; Nhật Bản vươn lên vị trí thứ ba với 1,22 tỉ USD; tiếp theo là Campuchia với 1,2 tỉ USD. Tổng kim ngạch XNK với 4 thị trường chủ lực này chiếm tới 62,7% tổng kim ngạch toàn tỉnh, cho thấy vai trò đặc biệt quan trọng của việc duy trì ổn định các thị trường truyền thống, đồng thời từng bước mở rộng sang các thị trường tiềm năng.

“Việc duy trì mức tăng trưởng xuất khẩu và nhập khẩu đối với 4 thị trường này cho thấy hiệu quả của các hiệp định thương mại và kết quả của các chương trình xúc tiến thương mại của tỉnh, đã tạo cơ hội DN nắm bắt thị trường; là kết quả của sự nỗ lực cải thiện môi trường đầu tư, phát triển công nghiệp chế biến và mở rộng hợp tác thương mại của tỉnh. Đáng chú ý, Nhật Bản đã vươn lên vị trí thứ ba về kim ngạch xuất khẩu” - bà Châu Thị Lệ thông tin.

Từ góc độ DN, đại diện một DN sản xuất hàng xuất khẩu tại Khu công nghiệp Trảng Bàng, cho biết, sự đồng hành của chính quyền địa phương trong cải cách thủ tục hành chính, cung cấp thông tin thị trường, cảnh báo rào cản kỹ thuật và hỗ trợ kết nối đối tác đã giúp DN giảm chi phí, mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh hội nhập sâu, rộng.

Bên cạnh những kết quả tích cực, hoạt động XNK của tỉnh vẫn đang đối mặt với không ít khó khăn, thách thức. Tình hình thế giới diễn biến phức tạp; cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng gay gắt; xu hướng bảo hộ thương mại, phân mảnh chuỗi cung ứng gia tăng; cùng với những điều chỉnh chính sách thuế quan của một số thị trường lớn đã tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của DN.

Ở trong tỉnh, sức cạnh tranh của nền kinh tế tuy được cải thiện nhưng chưa thật sự bền vững; hạ tầng kinh tế - xã hội, đặc biệt là hạ tầng logistics, vẫn cần tiếp tục được đầu tư đồng bộ; nguồn nhân lực chất lượng cao và trình độ khoa học, công nghệ chưa thực sự trở thành động lực then chốt cho tăng trưởng. Theo bà Trịnh Thị Xuân Diệu - Giám đốc điều hành Công ty Logsun Global Logistics, Campuchia không chỉ là điểm đến xuất khẩu mà còn là “cầu nối” quan trọng để Việt Nam tiến vào ASEAN. Logistics là “chìa khóa” giúp DN tận dụng cơ hội, vượt thách thức và nâng cao năng lực cạnh tranh cho nông - lâm - thủy sản. Tuy nhiên, để tận dụng triệt để những lợi thế này, các DN đang phải đối mặt với không ít thách thức, đặc biệt là về chi phí logistics và hạ tầng kết nối. Do đó, DN vừa và nhỏ và mong muốn Chính phủ, địa phương có thêm chính sách hỗ trợ

Phát huy lợi thế cửa ngõ

Tây Ninh được đánh giá là địa phương có nhiều lợi thế nổi trội để bứt phá trong giai đoạn tới. Vị trí địa lý nằm ở cửa ngõ kết nối Vùng Đông Nam Bộ với Campuchia và các nước Tiểu vùng sông Mekong mở rộng giúp tỉnh có điều kiện thuận lợi phát triển kinh tế biên mậu, logistics và thương mại quốc tế. Hệ thống cửa khẩu quốc tế, khu kinh tế cửa khẩu cùng mạng lưới khu, cụm công nghiệp ngày càng hoàn thiện là nền tảng quan trọng để thu hút dòng vốn đầu tư trong và ngoài nước.

Bước sang năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu kim ngạch xuất khẩu đạt khoảng 19,6 tỉ USD, tăng 10% so với năm 2025; kim ngạch nhập khẩu đạt khoảng 14,5 tỉ USD, tăng 8,3%. Để hiện thực hóa mục tiêu này, tỉnh xác định triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp trọng tâm, mang tính chiến lược và lâu dài. Bà Châu Thị Lệ - Phó Giám đốc Sở Công Thương, cho biết thêm: “Trọng tâm hàng đầu là tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, lấy sự hài lòng của người dân và DN làm thước đo chất lượng điều hành. Cùng với đó, tỉnh ưu tiên phát triển kinh tế cửa khẩu và thương mại biên giới để tăng giá trị XNK. Đến năm 2030, Tây Ninh xác định thương mại biên giới là động lực cho phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, phấn đấu đưa tỉnh trở thành điểm trung chuyển hàng hóa XNK từ Đông Nam Bộ sang Campuchia, Lào, Thái Lan và ASEAN”. Đồng thời, nâng cao hiệu quả công tác xúc tiến thương mại và hỗ trợ DN thâm nhập thị trường tiêu thụ mới, nhất là các thị trường khó tính nhằm đa dạng hóa thị trường xuất khẩu; chú trọng xây dựng nhãn hiệu, thương hiệu sản phẩm. Hỗ trợ các DN nghiên cứu phát triển sản xuất có giá trị gia tăng cao nhằm đa dạng hóa mặt hàng xuất khẩu và tham gia tích cực vào chuỗi giá trị toàn cầu, bảo đảm tăng trưởng xuất khẩu đạt hiệu quả, bền vững.

Kịp thời thông tin về thị trường thế giới, những thay đổi về chính sách, các rào cản kỹ thuật trong thương mại, tập quán buôn bán của thị trường, nội dung của các hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam đã ký kết để DN tận dụng tốt nhất lợi thế ưu đãi về thuế quan, nâng cao khả năng cạnh tranh, đẩy mạnh xuất khẩu, phát triển thị trường.

Song song đó, Tây Ninh tiếp tục đẩy mạnh thu hút đầu tư phát triển hạ tầng thương mại hiện đại, dịch vụ cảng, logistics,… mời gọi đầu tư phát triển hạ tầng thương mại, dịch vụ giao nhận, logistics theo định hướng quy hoạch tạo động lực phát triển các loại hình thương mại văn minh, hiện đại đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế. Thúc đẩy phát triển hệ thống logistics kết nối trực tiếp với hạ tầng giao thông chính, giảm chi phí vận tải và thời gian thông quan hàng hóa. Việc nâng cấp các tuyến đường, quy hoạch trung tâm logistics giúp tăng tính cạnh tranh cho hoạt động XNK.

Những kết quả đạt được trong năm 2025 cùng định hướng, giải pháp rõ ràng cho năm 2026, tiếp tục khẳng định quyết tâm chính trị của Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân tỉnh Tây Ninh trong việc phát huy vai trò của kinh tế đối ngoại, giữ vững vị thế trong top đầu cả nước về XNK, đóng góp tích cực vào mục tiêu tăng trưởng nhanh và bền vững của địa phương và cả nước./.