Nâng chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2026-2030

Điều chỉnh mức đóng bảo hiểm xã hội từ năm 2027

Theo Điều 2 Nghị định số 351/2025/NĐ-CP, năm 2026 được xác định là năm chuyển tiếp, tiếp tục áp dụng chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2022-2025 theo Nghị định số 07/2021/NĐ-CP. Vì vậy, mức đóng BHXH tự nguyện tối thiểu trong năm 2026 cơ bản không thay đổi.

Cụ thể, với chuẩn nghèo khu vực nông thôn là 1.500.000 đồng/người/tháng, mức đóng BHXH tự nguyện thấp nhất vẫn là 330.000 đồng/tháng (chưa trừ phần hỗ trợ của ngân sách nhà nước).

Từ ngày 01/01/2027, tiêu chí thu nhập theo chuẩn nghèo đa chiều quốc gia chính thức được nâng lên. Đối với khu vực nông thôn, thu nhập bình quân đầu người đạt 2.200.000 đồng/người/tháng. Theo đó, mức đóng BHXH tự nguyện tối thiểu tăng từ 330.000 đồng lên 484.000 đồng/tháng (chưa trừ phần hỗ trợ đóng của ngân sách nhà nước), tăng thêm 154.000 đồng so với hiện nay. Mức đóng cao hơn đồng nghĩa với mức hưởng lương hưu và các chế độ khác trong chính sách BHXH tự nguyện cũng tốt hơn, bảo đảm cuộc sống ổn định, bền vững trong tương lai.

Tăng mức hỗ trợ từ Ngân sách nhà nước

Theo Điều 5 Nghị định số 159/2025/NĐ-CP quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật BHXH về BHXH tự nguyện, người tham gia BHXH tự nguyện được Nhà nước hỗ trợ tiền đóng hằng tháng, tính theo tỷ lệ phần trăm trên mức đóng hằng tháng của mức chuẩn nghèo khu vực nông thôn. Cụ thể:

Hỗ trợ 50% đối với người tham gia thuộc hộ nghèo, người đang sinh sống tại xã đảo, đặc khu theo quy định của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ;

Hỗ trợ 40% đối với người tham gia thuộc hộ cận nghèo;

Hỗ trợ 30% đối với người tham gia là người dân tộc thiểu số;

Hỗ trợ 20% đối với các đối tượng tham gia khác.

Khi mức chuẩn nghèo khu vực nông thôn tăng từ 1.500.000 đồng/người/tháng lên 2.200.000 đồng/người/tháng, đồng nghĩa với việc số tiền hỗ trợ của ngân sách nhà nước cho người tham gia BHXH tự nguyện cũng tăng lên tương ứng, thấp nhất là 96.800 đồng/người/tháng, cao nhất là 242.000 đồng/người/tháng, tùy vào từng đối tượng.

Nhờ đó, mức đóng BHXH tự nguyện thấp nhất thuộc trách nhiệm đóng của người tham gia chỉ còn từ 242.000 đến 387.200 đồng/tháng, góp phần giảm áp lực tài chính, khuyến khích người dân chủ động tham gia và gắn bó lâu dài với BHXH tự nguyện.

Một điểm đáng chú ý của Nghị định số 351/2025/NĐ-CP là trao quyền chủ động cho địa phương. Theo đó, UBND các tỉnh, thành phố có thể căn cứ điều kiện kinh tế - xã hội thực tế để quy định chuẩn nghèo cao hơn chuẩn quốc gia, từ đó xây dựng các chính sách hỗ trợ đặc thù, tăng thêm mức hỗ trợ đóng cho người dân khi tham gia BHXH tự nguyện trên địa bàn. Đây là dư địa quan trọng để các địa phương tiếp tục mở rộng và củng cố “lưới an sinh” cho người lao động tự do.

Việc nâng chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2026-2030 là tín hiệu tích cực, phản ánh kỳ vọng về sự phát triển thu nhập và chất lượng sống của xã hội. Trong bối cảnh đó, tham gia BHXH tự nguyện từ sớm, dù mức đóng có điều chỉnh theo lộ trình, vẫn là lựa chọn đầu tư an toàn, lâu dài và bền vững nhất, giúp người lao động tự do chủ động xây dựng điểm tựa an sinh vững chắc cho tuổi già./.