Nghịch lý ngày càng phổ biến: Cô đơn trong hôn nhân

Hôn nhân giúp người ta thoát cảnh cô đơn và gắn kết trọn vẹn với người mình yêu thương. Vậy mà không ít người lại có cảm giác cô đơn ngay cả khi đã nên vợ, nên chồng.

Vợ chồng tuy gần mà xa

Một buổi tối cuối tuần, anh Quốc Thanh (45 tuổi, tài xế xe taxi công nghệ) tắt app sớm hơn mọi khi để làm điều bất ngờ với cả nhà. Hôm nay là sinh nhật bà xã, anh dự định mua vài món ngon cùng chiếc bánh kem để làm bữa tiệc nho nhỏ. Xe chạy qua hàng loạt con phố ẩm thực mà anh vẫn chưa nghĩ ra được món ăn nào đúng sở thích vợ con. Vì đã lâu rồi cả nhà anh chưa ngồi ăn chung với nhau một bữa.

Anh định tạo bất ngờ nhưng cuối cùng chính anh lại bất ngờ trong buổi tối hôm ấy khi căn nhà chìm trong bóng tối vì mọi người đều vắng mặt. Đứa con gái đi học thêm, con trai đi chơi, còn bà xã thì đi mừng sinh nhật cùng những người bạn. Anh dồn tất cả vô tủ lạnh rồi ra quán cóc đầu hẻm ngồi một mình gặm nhấm nỗi cô đơn.

Từng là nhân viên kinh doanh của một công ty xây dựng, anh thất nghiệp sau đại dịch COVID-19 rồi chuyển sang chạy taxi. Mỗi sáng anh rời nhà khi mặt trời chưa ló dạng và chỉ về nhà vào lúc nửa đêm. Bà xã anh là thu ngân ở siêu thị, làm theo ca nên giờ giấc không cố định. Cả nhà ít khi gặp mặt đông đủ và cũng ít để ý đến nhau.

"Dạo sau này tôi thấy tình cảm cha con, vợ chồng không còn như lúc trước. Chủ yếu là xoay quanh chuyện tiền nhà, tiền chợ, tiền học và đủ loại tiêu khác. Tôi thấy lạc lõng ngay trong nhà.

Dù có ế khách tôi cũng ít khi về sớm. Ghé mấy cái quán mà anh em tài xế công nghệ hay ngồi vậy mà vui. Cùng hoàn cảnh với nhau nên dễ thông cảm", anh Thanh trầm ngâm.

Tựa như mẹ đơn thân

Nếu đàn ông thường giấu sự cô đơn sau công việc, thì phụ nữ lại im lặng chịu đựng như trường hợp của chị Lê Phương Trâm (30 tuổi, nội trợ). Chồng chị là giám đốc một công ty sản xuất hàng trang trí nội thất. Anh ít khi ăn cơm nhà với lý do bận tiếp khách hoặc đi tỉnh. Từng làm thư ký ở một văn phòng công chứng, nhưng chị đã nghỉ việc theo lời khuyên của anh, nghỉ ở nhà làm nội trợ. Trong mắt nhiều người, chị Trâm là người hạnh phúc với nhà cao cửa rộng, không phải đi làm lại được anh xã hết mực cưng chiều.

"Sự thật không hề như mọi người thấy. Tôi cố chịu đựng chỉ vì hai con. Cũng không biết cuộc hôn nhân này sẽ kéo dài được bao lâu", chị Trâm thổ lộ.

Theo lời chị Trâm, chồng xem chị như một nhân viên dưới quyền. Chị chỉ có việc chấp hành mà không có quyền trao đổi hay ý kiến bất cứ điều gì trong gia đình. Tờ mờ sáng chị đã tất bật chuẩn bị mọi thứ rồi đưa con đi học. Thời gian còn lại trong ngày của chị Trâm dành cho chợ búa, cơm nước, giặt giũ, lau quét căn nhà 3 tầng, chăm sóc vườn tược xung quanh.

Đến chiều chị đón con từ trường về, cho đứa lớn ăn uống, đưa đến chỗ học thêm rồi quay về nhà ôn bài cùng đứa bé. Không ít lần một mình chị ôm con đến bệnh viện lúc nửa đêm để cấp cứu vì anh chồng bận đi công tác.

"Có người còn tưởng tôi là mẹ đơn thân vì chỉ có một mình xoay xở mọi thứ. Những chuyện vui buồn lắm lúc cũng không biết chia sẻ cùng ai. Anh ấy vô tâm đến nỗi bảo rằng tôi sướng quá hóa rồ, nhà bao việc không lo làm mà ở đó cô đơn với cô độc", chị Trâm nói thêm.

Nghịch lý của hôn nhân

Cô đơn là trạng thái của một người tuy bên cạnh có bạn đời, nhưng vẫn không nhận được sự chia sẻ, cảm thông, thấu hiểu do thiếu đi sự kết nối hoặc bất đồng về cảm xúc.

Nỗi cô đơn trong hôn nhân thường bắt đầu từ những điều rất nhỏ: một bữa cơm không lời trò chuyện, một lần cảm sốt không được quan tâm, một nỗi buồn không ai chia sớt... Nhưng chính những điều tưởng chừng như vụn vặt ấy lại tích tụ thành những tảng băng lạnh giá, ngăn cách mối quan hệ vợ chồng. Điều đáng nói là nhiều người chưa từng nghĩ đến việc ly hôn. Họ chấp nhận trong sự im lặng vì con cái, vì thể diện của bản thân và gia đình.

Chuyên gia tâm lý Tuệ An lý giải: "Cảm giác cô đơn khi vẫn đang ở trong một mối quan hệ mang tên vợ chồng là một điều đáng buồn. Là khi có người nằm bên cạnh nhưng không thể sẻ chia, khi mệt mỏi không biết tâm sự cùng ai, khi những buồn vui của mình không còn được người kia quan tâm hay lắng nghe.

Chính sự im lặng kéo dài, những cuộc trò chuyện hời hợt, những lần cãi vã dần tạo nên khoảng cách".

Họ vẫn sống cùng nhau, vẫn làm tròn trách nhiệm, nhưng cảm xúc đã nguội lạnh. Đó là khi vợ chồng chỉ trao đổi những chuyện cần thiết, ít quan tâm đến cảm xúc đối phương. Trong một số trường hợp có xu hướng giải tỏa cảm xúc với người thứ ba.

Tiến sĩ Aman Bhonsle (Ấn Độ) thì cho rằng nhiều người đến với hôn nhân chỉ nghĩ tới tiệc cưới linh đình, tuần trăng mật lãng mạng, một mái ấm đầy đủ tiện nghi mà quên trang bị kỹ năng giao tiếp khi phải sống chung với nhau cả một quãng đời khá dài. Khi không thể giao tiếp, thiếu sự cảm thông, họ dễ đi tìm những mối quan hệ bên ngoài.

Nhà văn Hoàng Anh Tú nói: "Nhiều người cô đơn trong chính cuộc hôn nhân của mình nhưng bạn đời của họ thì không hề nghĩ vậy, thậm chí còn cho rằng người kia vẽ chuyện"./.

Bớt kỳ vọng, thêm quan tâm Tiến sĩ Aman Bhonsle cho biết: "Cảm giác cô đơn trong hôn nhân đôi khi không liên quan gì đến người bạn đời mà là hệ lụy của những kỳ vọng không được đáp ứng khiến người ta bất mãn". Cô đơn trong hôn nhân không chỉ là câu chuyện cảm xúc giữa vợ chồng mà còn để lại những hệ lụy khác. Nghiên cứu từ Journal of Marriage and Family chỉ ra rằng người cô đơn trong hôn nhân có nguy cơ trầm cảm cao gấp 2 - 3 lần so với người có hôn nhân hạnh phúc. Nhà văn Hoàng Anh Tú nêu ý kiến: "Hôn nhân không phải mọi thứ đã xong xuôi. Không phải gặp nhau mỗi ngày rồi mà chẳng cần làm thêm gì cả. Đừng để bạn đời của mình cô đơn dằng dặc ngay trong chính cuộc hôn nhân với lý do bạn đã chẳng hành động nhằm gắn kết hơn". Nghiên cứu đăng trên tạp chí Trị liệu tình dục & hôn nhân (Mỹ) phân tích dữ liệu từ hơn 1.600 cặp vợ chồng cho thấy những cặp vợ chồng luôn biết ơn và khoan dung với nhau sẽ ít cảm thấy cô đơn hơn và có mức độ hài lòng với hôn nhân cao hơn. Theo tiến sĩ Chelom Leavitt - tác giả chính của nghiên cứu, lòng biết ơn không chỉ là những lời nói suông mà còn là những hành động tử tế, đồng thời sẵn lòng bỏ qua những giới hạn của người bạn đời sẽ giúp hôn nhân của họ thêm bền chặt. "Không ít người cô đơn vì không thể giao tiếp được với nhau. Hôn nhân cần xây dựng dựa trên nền tảng giao tiếp chất lượng giữa hai vợ chồng. Đó là sự tôn trọng, là lắng nghe không chỉ bằng tai mà còn bằng trái tim và đặt mình vào vị trí của nhau. Bởi có hiểu thì mới có thương", tiến sĩ Aman Bhonsle đúc kết.