'Cây đa đầu làng' thời 4.0

Người ta thường nói, đô thị hóa làm con người ta xa nhau hơn. Nếu ở làng quê ngày trước, “chuyện nhà chưa rõ ngoài ngõ đã thông” thì cuộc sống đô thị, nhất là ở những chung cư, hình ảnh thường thấy nhất là những cánh cửa đóng kín mít. Lời chào hỏi cũng chỉ là cái gật đầu vội vã khi gặp nhau trong thang máy. Liệu tình làng nghĩa xóm có thực sự biến mất, hay nó chỉ đang tồn tại dưới một “định dạng” mới?

Ở chung cư, chúng ta chia sẻ chung một mặt sàn, chung một lối đi, chung một hầm xe thế nhưng có một nghịch lý là sự gần gũi về địa lý đôi khi lại tỷ lệ nghịch với sự gắn kết tâm hồn. Nhiều người chọn chung cư vì sự riêng tư và an toàn. Ở đó, người ta có quyền không biết tên hàng xóm, không cần quan tâm nhà bên cạnh có mấy thành viên.

Nếu thời ông bà ta, cái giếng hay cây đa đầu làng là nơi khởi nguồn của mọi câu chuyện thì ngày nay, “đình làng” của cư dân chung cư chính là các hội nhóm Zalo, Facebook. Đó là nơi phụ nữ có thể xin nhau vài cọng hành, trái ớt, rủ nhau mua chung món hàng để giảm phí giao hàng. Đó cũng là nơi nhắc nhau căn này hay làm ồn vào đêm khuya, căn kia đừng thả rong thú cưng,…

Sống ở đô thị, người ta ngại làm phiền nhau nhưng lại rất sẵn lòng giúp đỡ khi cần thiết. Là khi người này vội vàng chạy cho kịp thang máy và có người sẵn lòng nhấn giữ nút đợi. Là khi một túi trái cây nhỏ được treo trên tay nắm cửa kèm mẩu giấy: “Quà quê nhà em, gửi nhà anh chị dùng thử”. Là khi cả cư dân chung cư cùng trang trí cây thông Noel ở sảnh chung để các bé nhỏ có chỗ vui chơi.

Tình cảm ấy không ồn ào mà len lỏi như một dòng suối mát, khiến những khối bê tông khô khốc trở nên ấm áp hơn.

Tình làng nghĩa xóm ở đô thị có thể không còn những buổi ngồi hóng mát, trò chuyện cùng nhau nhưng nó vẫn luôn ở đó trên cơ sở tôn trọng sự riêng tư của nhau./.