Lễ giỗ Thiên Hộ Dương, Đốc Binh Kiều là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Ngày 2/1, tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Gò Tháp (tại xã Đốc Binh Kiều), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Đồng Tháp tổ chức Lễ đón nhận Bằng Chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia và Lễ giỗ lần thứ 159 của Thiên Hộ Dương, Đốc Binh Kiều.

Đây là lễ giỗ của hai vị anh hùng đã lãnh đạo nhân dân vùng Đồng Tháp Mười đấu tranh bảo vệ Tổ quốc, chống lại sự xâm lược của thực dân Pháp trong những năm 1864-1866.

Tại buổi lễ, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp Phạm Thành Ngại đã trao Bằng Chứng nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đối với Lễ giỗ Thiên Hộ Dương, Đốc Binh Kiều và Lễ hội Vía bà chúa xứ Gò Tháp.

Phát biểu tại buổi lễ, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Đồng Tháp Huỳnh Minh Tuấn cho biết, tỉnh Đồng Tháp trân trọng cảm ơn sự quan tâm, hỗ trợ của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; tri ân các thế hệ nhân dân đã dày công gìn giữ, vun bồi để Gò Tháp trở thành không gian văn hóa-lịch sử tiêu biểu của vùng Nam Bộ.

Thời gian tới, tỉnh Đồng Tháp cam kết tiếp tục quản lý, bảo tồn và phát huy hiệu quả di sản văn hóa Gò Tháp; gắn gìn giữ truyền thống với giáo dục lịch sử, phát triển du lịch bền vững và xây dựng con người Đồng Tháp nghĩa tình, năng động, sáng tạo.

Theo ông Huỳnh Minh Tuấn, Thiên Hộ Dương và Đốc Binh Kiều là những thủ lĩnh nghĩa quân tiêu biểu của phong trào kháng Pháp ở Nam Kỳ cuối thế kỷ 19. Từ vùng đất Đồng Tháp Mười gian nan, các ông đã nêu cao ngọn cờ yêu nước, lấy dân làm gốc, để lại tấm gương sáng ngời về tinh thần kiên trung, bất khuất của dân tộc.

Từ sự ngưỡng vọng đó, nhân dân Gò Tháp đã gìn giữ việc thờ phụng, tổ chức lễ giỗ cho hai ông suốt hơn 150 năm qua. Cùng với Lễ giỗ Thiên Hộ Dương và Đốc Binh Kiều, Lễ hội Vía bà chúa Xứ Gò Tháp, các nghi lễ tín ngưỡng nơi đây đã trở thành mạch nguồn văn hóa sống động, phản ánh niềm tin, khát vọng và bản sắc nhân văn của cư dân Đồng Tháp Mười.

Qua các nghi lễ, lễ hội, nhân dân gửi gắm ước vọng về cuộc sống bình an, mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, quốc thái dân an; đồng thời, thể hiện rõ bản sắc văn hóa Nam Bộ giàu tính nhân văn, khoan hòa và cố kết cộng đồng.

Năm nay, Lễ giỗ lần thứ 159 của Thiên Hộ Dương, Đốc Binh Kiều diễn ra từ ngày 2-4/1/2026 (14-16/11/2025 Âm lịch). Lễ giỗ thực hiện theo nghi thức tín ngưỡng văn hóa dân gian truyền thống do Ban Hội hương Gò Tháp thực hiện, với chương trình gồm phần lễ và phần hội.

Trong đó, phần lễ gồm các nghi thức: lễ thỉnh sắc, cúng cầu an, lễ chánh tế, lễ hồi sắc. Phần hội có nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, thể dục, thể thao như: triển lãm ảnh; tổ chức các trò chơi dân gian; hoạt động Chợ quê Gò Tháp…

Việc tổ chức lễ giỗ hằng năm nhằm tưởng nhớ công ơn hai vị anh hùng của dân tộc; giáo dục truyền thống "Uống nước nhớ nguồn," đáp ứng nhu cầu tín ngưỡng của nhân dân; giới thiệu, quảng bá những giá trị văn hóa tiêu biểu, độc đáo, tiềm năng du lịch của tỉnh Đồng Tháp, thu hút du khách đến với Di tích quốc gia đặc biệt Gò Tháp, góp phần vào sự phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội của địa phương./.