Văn hóa - Giải trí   Đất nước mến yêu

Độc đáo tục lễ đặt gánh trước đám cưới của người Sán Chí (Bắc Giang)

Cập nhật ngày: 20/01/2016 - 12:00

Về mặt ý nghĩa, Lễ đặt gánh của người Sán Chí giống như Lễ ăn hỏi trong đám cưới của người Kinh. Đây là thủ tục tiến hành sau các Lễ dạm ngõ, Lễ so mệnh, Lễ thách cưới của người Sán Chí. Lễ đặt gánh thường được tổ chức vào ngày mùng một hoặc ngày giữa tháng.

Vào những ngày lành tháng tốt ấy, đoàn nhà trai gồm 5 người gồm một ông mối và 4 thanh niên phụ lễ sẽ qua nhà gái nói chuyện.

Quà trong Lễ đặt gánh do nhà trai mang tới nhà gái gồm một chai rượu, 1kg thịt lợn, một phên đường và một gói trầu cau. Khi họ nhà trai tới cửa, nhà gái sẽ mang một sàng rượu ra chặn cửa chưa cho vào. Muốn vào nhà để nói chuyện se duyên, nhà trai phải hát đối với nhà gái khi nào thắng mới được vào nhà. Nếu nhà trai không thắng được thì sẽ phải chịu phạt, họ phải uống một chén rượu và chịu đội sàng rượu lên đầu.

Sau khi vào nhà, họ nhà trai và nhà gái ngồi hai bên đối diện. Ông mối sẽ bày lễ trước mặt nhà gái. Nhà gái nhận lễ vật bằng cách bổ cau và têm trầu mời cả hai họ. Tiếp theo nhà gái sẽ làm lễ báo với tổ tiên xin phép được cho con gái đi lấy chồng. Khi tổ tiên chấp nhận thì cũng là lúc nhà gái bày cỗ mời rượu và cùng nhau hát Cháu Côộ. Hát Cháu Côộ là lối hát vừa ăn cỗ, uống rượu vừa hát ở những dịp cưới hỏi.

Đây là phần độc đáo nhất trong Lễ đặt gánh. Nhà trai và nhà gái cùng hát những lời ca có nội dung chúc mừng cô dâu chú rể và ca ngợi quê hương.

Tàn tiệc hát Cháu Côộ, lúc nhà trai ra về thì mỗi người trong đoàn, trừ ông mối, đều bị đánh dấu bằng cách quệt nhọ nồi lên mặt. Theo tục lệ của người Sán Chí, vết nhọ trên mặt là để mọi người đi đường gặp nhiều may mắn và ma quỷ không nhận ra.

Ngày nay, Lễ đặt gánh của người Sán Chí với các thủ tục giản dị vẫn được duy trì ở vùng Kiên Lao, huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang. Sự tồn tại của nét đẹp văn hoá này cùng với những làn điệu dân ca Sán Chí đã góp phần làm phong phú hơn cho nền văn hoá Việt.

 Nguồn: TTXVN