Văn hóa - Giải trí   Đất nước mến yêu

BAOTAYNINH.VN trên Google News

Nồng say nơi 'thiên hạ Đệ nhất tửu'

Cập nhật ngày: 25/10/2013 - 05:56
Nhà thơ Nguyễn Duy gọi làng Bàu Đá là "Đệ nhất tửu" sau khi đã lặn lội vào tận nơi để thưởng thức thứ rượu của xứ “đất Võ, trời Văn” này.

Làng Bàu Đá thuộc Cù Lâm, xã Nhơn Lộc, huyện An Nhơn, cách thành phố Quy Nhơn khoảng 1 giờ đi xe máy. Làng nằm ở tả ngạn sông Kôn, xưa nay vốn được bao bọc bởi cánh đồng lúa, rặng tre. Cổng làng được xây kiên cố, đường bê tông uống lượn theo làng như một dải lụa.

Đường vào Làng.

Đến nhà thôn trưởng Nguyễn Văn Lưu (bà con hay gọi là Năm Bàu đá). Như tính tình thật thà hiếu khách của người Bình Định, khi biết chúng tôi đến thăm quan làng, xem cách nấu rượu, chú Năm liền lấy bình rượu rót mời chúng tôi liền 2 ly, một ly rượu Bàu đá gạo cỡ chừng 52o và một ly rượu Bàu đá nếp cỡ chừng 50o. Tôi cảm thấy trong rượu Bàu đá như có lửa vậy. Chú Năm dẫn chúng tôi xuống bếp, nơi những giọt rượu trải qua nhiều công đoạn "2 đêm khô 3 đêm ướt" (thời gian ủ men), sau đó là nóng là lạnh để rồi thăng hoa thành những giọt rượu trắng trong, rót vào ly, tăm sủi lên miệng ly.

Dòng sông Kôn.

Sau khi thăm quan nơi nấu rượu, chú Năm dẫn chúng tôi ra miếu Bàu đá, cũng là nơi dân làng tổ chức những dịp quan trọng của làng nhưlễ thanh minh…

Bàu bây giờ chỉ còn dòng suối.

Miếu Bàu đá được trùng tu xây mới trên bờ của Bàu, ngày xưa dân làng lấy nước nấu rượu để có thương hiệu rượu Bàu đá “thiên hạ Đệ nhất tửu”.

Nhà bếp với những dụng cụ nấu rượu qua thời gian.

Bàu ngày nay đã cạn, chỉ còn một dòng suối chảy qua. Trên nền Bàu là những ruộng lúa, ruộng ngô xanh mát mắt. Bà con nấu rượu bằng giếng đóng, nước lấy vừa sinh hoạt ăn uống hằng ngày, vừa để nấu rượu. Sau nhà là những lu đất đựng nước, tôi uống thử một ngụm, ngọt và mát tận ruột gan.

Gạo và men chuẩn bị để nấu rượu.

Ra miếu, tôi xin phép đốt nén hương và cầu mong thần làng, thần nghề phù hộ cho bà con làng nghề rượu Bàu đá sống được nhờ nghề truyền thống. Theo chú Năm, hầu như bà con trong làng nấu rượu là giữ nghề truyền thống, lấy công làm lãi là chủ yếu, lấy hèm nuôi heo. Nhưng xem ra, đây cũng là một vấn đề của làng nghề, đó là môi trường.

Lúa làng Bàu đá.

Ly rượu Bàu đá được rót ra, sủi bọt.

Sau khi tham quan miếu, vừa về nhà thì vợ chú Năm đã chuẩn bị sẵn dọn sẵn một bữa “lai rai”, bày lên chiếc chiếu trải dưới sàn nhà và mời chúng tôi, không thể thiếu bình rượu đầu hôm. Chú nói bây giờ chỉ mời các chú rượu nếp thôi, nhưng vừa nồng, vừa ngọt và vừa dịu.

Miếu thờ của làng Bàu đá.

Bên trong miếu thờ.

Cảm động tấm lòng của chú, chúng tôi ngồi bên nhau, vừa thưởng thức món ăn, vừa “khà” một tiếng mỗi khi nhấp xong một ly rượu được chính chú Năm biểu diễn, rót ra từ chiếc bình. Tôi nhớ tới đoạn văn viết về thứ rượu có một không hai của đất này: tịch mịch và ngân vang, rượu Bàu đá gợi cho tôi mối liên hệ ruột rà giữa đất và người, giữa nhất thời và vĩnh cửu:

“Ngần xanh như lửa và tuyết

Hay ngàn cánh hạc vỗ tâm can

Say với kiền khôn cho mãn giấc

Cõi mơ không bó ở ngai vàng”

Đã gần một giờ chiều, chúng tôi tạm biệt chú Năm và hẹn ngày trở lại. Xa làng, nhưng trong tôi còn có hơi nồng của rượu, của tình người. Tôi mong có một ngày làng nghề phát triển theo hướng du lịch, bà con trong làng nấu rượu, bán rượu và hướng dẫn du khách, không phải nuôi heo lấy lãi, như thế vừa bảo tồn làng nghề phát triển một cách bền vững, vừa bảo vệ môi trường.

Theo Dân Việt